Voorkom dat uw vennootschap in handen komt van wie u níet voor ogen heeft
Als ondernemer denkt u vooruit. U bouwt, stuurt bij, investeert. Maar wat als één van de vennoten plots wegvalt door overlijden of door onbekwaamheid na een ongeval? Dan kunnen beslissingen en stemrechten onverwacht bij personen terechtkomen die weinig affiniteit hebben met uw bedrijf of – nog erger – uw werking hinderen.
Een doordacht plan op voorhand vermijdt dat uw onderneming onder druk komt te staan.
Een herkenbare casus
Jaak en zijn zus Annie runnen samen een familiebedrijf. Ze bezitten elk 50% van de aandelen in hun BV en zijn allebei bestuurder.
- Jaak is gehuwd met scheiding van goederen en heeft twee kinderen.
- Annie is gescheiden en heeft een minderjarige dochter.
Wat gebeurt er bij overlijden?
- Als Jaak overlijdt
Zijn echtgenote krijgt het vruchtgebruik op zijn aandelen, en dus 50% van de stemmen. Annie ziet het niet zitten om haar schoonzus, die geen voeling heeft met het bedrijf, mee aan de bestuurstafel te krijgen. - Als Annie overlijdt
Haar minderjarige dochter erft haar aandelen. Zolang die dochter minderjarig is, oefent Annie’s ex-echtgenoot het stemrecht uit. Annie en Jaak willen absoluut vermijden dat een bemoeizuchtige ex-partner bestuursmacht krijgt.
Zonder voorbereiding is dit exact wat er gebeurt.
En zet vervolgens ook iets op sociale media om hen naar website te trekken
Hoe pakt u dit vandaag al aan?
1. Slimme afspraken in de statuten
In de statuten kunt u bepalingen opnemen om de continuïteit te waarborgen. Denk aan:
- Call-optie: de overblijvende vennoot mag de aandelen overnemen.
- Put-optie: de overblijvende vennoot moet de aandelen overnemen.
- Afspraken rond waardering, besluitvorming, dividendbeleid en exits.
Nadeel: statuten zijn openbaar én elke wijziging vergt een notariële akte.
2. Aandeelhoudersovereenkomst (AHO)
De praktijkoplossing bij uitstek.
Waarom?
- Niet openbaar → discreet
- Contractueel → flexibel
- Mogelijk tussen alle vennoten of een beperkte groep
Perfect geschikt voor afspraken op maat: overdracht bij overlijden, stemrecht, bestuur, blokkeringsclausules, waarderingsmechanismen, exitregels …
3. De maatschap als tussenschakel
Voor wie maximale discretie en continuïteit wil, is een maatschap een sterk instrument.
Door de aandelen van de vennootschap in een maatschap in te brengen, creëert u:
- een controlevehikel boven de BV/NV
- statuten die volledig op maat geschreven worden
- spelregels die blijven gelden bij schenking, erfenis of verkoop
- de mogelijkheid om opvolgingsscenario’s volledig uit te tekenen
Eenmalige kost: ± € 4.000.
In ruil krijgt u continuïteit, flexibiliteit en controle – precies wat ondernemers nodig hebben.
Aanvullende tools voor een sluitende oplossing
Testament & huwelijkscontract
Met een testament bepaalt u wie uw aandelen (of vruchtgebruik) krijgt.
Zo kan Annie bijvoorbeeld regelen dat het vruchtgebruik tijdelijk bij haar ouders terechtkomt, zodat haar ex geen stemrecht krijgt tot haar dochter meerderjarig is.
Ook in een huwelijkscontract kunt u afspraken opnemen over de verdeling van aandelen tussen langstlevende partner en kinderen.
Zorgvolmacht
Wat bij onbekwaamheid door ziekte of ongeval?
Met een zorgvolmacht duidt u zelf een vertrouwenspersoon aan die u vertegenwoordigt in de algemene vergadering en in andere zakelijke beslissingen. Een absolute must voor ondernemers die bestuurder zijn.
Vennotenverzekering
Afspraken over verplichte of facultatieve overname van aandelen werken alleen als de overblijvende vennoot de aankoop ook effectief kan betalen.
Een vennotenverzekering lost dat op:
Bij overlijden van vennoot A ontvangt vennoot B de middelen om de erfgenamen correct uit te betalen.
Conclusie
Wie een vennootschap deelt, moet vandaag anticiperen op morgen.
Met statuten, een aandeelhoudersovereenkomst of een maatschap legt u de juiste spelregels vast. En met een testament, zorgvolmacht en vennotenverzekering maakt u het plaatje compleet.
Zo garandeert u de continuïteit van uw bedrijf én houdt u de controle waar ze hoort: bij de mensen die uw onderneming begrijpen en dragen.